Sự hình thành các khu vực Đô thị khác nhau trong nội thành cũ – P2

2. Sự hình thành những khu vực khác nhau trên địa bàn mỗi quận mới
Việc hình thành các quận mới đáp ứng được một phần sự phát triển bức xúc của đô thị, tạo được một sô’ tiền đề cho phát triển đô thị, nhưng do phạm vi địa lý quá rộng lớn và chưa đủ các cơ sở vật chất tối thiểu nên đã tạo thành những khu vực rất khác nhau trên địa bàn mỗi quận.
Trong các quận có điều kiện đô thị hoá nhanh chóng như các quận ven nội cũ, có tiền đề để hình thành những trung tâm đô thị mới đồng thời tồn tại các khu vực chưa có đủ điều kiện phát triển đô thị, do vậy các quận đều có phô”, có phường, có xã, rất khó khăn trong việc lập các quy hoạch giữ gìn quỹ đất và quản lý đô thị nói chung.

2.1. Quận 7: khu Tân Thuận, Tân Quy dọc theo Kinh Tẻ và đoạn đầu của tỉnh lộ 15 – khu Nam Sài Gòn có tiền đề cho một khu đô thị và một trung tâm ở phía Nam, phần còn lại tương đương như huyện Nhà Bè.

2.2. Quận 9: khu dọc Xa lộ Sài Gòn – Biên Hòa thực sự là khu vực đô thị phát triển, còn lại hầu hết khu vực khác trừ các khu du lịch và các xí nghiệp sản xuất lớn đều là đất nông nghiệp và rất hoang dã như Long Trường, Long Phước, Long Đại…
Thực ra khu Cù lao cồn cỏ, Long Phước hoàn toàn có thể xây dựng khu đô thị vệ tinh – kiểu đô thị sinh thái với giai đoạn đầu là các khu nhà vườn, nhà nghỉ đơn giản đến khi có điều kiện thì xây dựng quy mô và hoàn chỉnh hơn với chức năng là khu du lịch sinh thái.

2.3. Quận Thủ Đức: có ưu thế hơn về phát triển đô thị bởi có sẩn một thị trấn lâu năm có truyền thông nhất định – xung quanh thị trấn là khu Đại học Quốc gia, có các xí nghiệp công nghiệp, các KCX và kế tiếp về phía Bắc là các KCN khác.
Mặt giáp sông Sài Gòn có thể tạo nên một khu cảnh quan sông đồi vườn … cân bằng lại sinh thái đô thị đối với khu phát triển phía dưới…

2.4. Quận 12: tuyến đường vành đai, được nâng cấp thành đường Xuyên Á với ngã tư An Sương là đầu mối giao thông quan trọng, sông Sài Gòn và sông Bến Cát, vùng đồi thâp tương đối bằng phẳng là những ưu thế rất độc đáo của quận.
Hiện nay xuất hiện thêm công viên phần mềm và tiếp tục các khu công nghệ cao khác đã và đang là động lực lớn cho sự phát triển đô thị. Bản thân Quận 12 chứa đựng tiêm năng hình thành một trung tâm đô thị Bắc Sài Gòn như phần trước đã nêu. Tuy nhiên nêu Quận 12 trả bớt một phần đất chưa có khả năng đô thị hoá nhiêu ở phía Bắc Thạnh Lộc, và lấy thêm một phần đất của Quận Tân Bình thì sẽ hình thành một khu vực phát triển đô thị khá hoàn chỉnh.

2.5. Quận 2: Lợi thế lớn nhất của Quận 2 là một vùng đất rộng bao bọc 3 mặt bởi sông Sài Gòn và sông Đồng Nai, đối mặt ngay với khu trung tâm chính của thành phố.
Tuy nhiên ngoài khu nhà ở với cơ cấu biệt thự là chính và phát triển tự phát, phần phát triển đô thị chính của quận chỉ chạy dọc theo các trục đường chính: Xa lộ Hà Nội, Hương lộ 25, và đường Lương Định của. KCN Cát Lái không có lợi thế bằng KCN khác trong và ngoài thành phố nên sự phát triển tương đối chậm
Tuy nhiên khu Thủ Thiêm và Bình Trưng đang chứa đựng một tiềm năng lớn để phát triển thành đô thị: nhằm cân đối hài hoà lại tổng thể mặt bằng chung của thành phố.
Thủ Thiêm sẽ là khu đối trọng cân bằng lại với khu trung tâm chính bằng cách bổ sung những khiếm khuyết hiện tồn tại của khu trung tâm chính.
Bình Trưng có thể sẽ hình thành một trung tâm Đông Sài Gòn, khi các tuyến Đông Tây, tuyến vành đai, tuyến cao tốc đi Vũng Tàu hình thành và khi các khu du lịch, thể dục thể thao, văn hóa lịch sử, nhà vườn, sinh thái… ở các địa bàn kế cận hình thành.

3. Cần sớm hình thành một số quận mới ở phía Tây thành phố’
Do sự phát triển kinh tế xã hội khá nhanh và mạnh ở miền Tây Nam Bộ và đồng bằng sông cửu Long do sự hoàn thiện hơn các tuyến giao thông đường bộ, nhât là đường sô 1, câu Mỹ Thuận, rồi cầu Cần Thơ, nên mối quan hệ giữa thành phố Hồ Chí Minh với miền Tây ngày càng phát triển mạnh, gắn bó hơn đòi hỏi phải có một đầu mô’i giao lưu đúng tầm cỡ ỏ khu vực phía Tây thành phô”.
Không phải ngẫu nhiên mà các KCN phía Tây thành phô” được phát triển và lấp đầy khá nhanh, kéo theo là sự hình thành các khu dân cư mới, các điểm giao lưu hàng hoá tâ”p nập.
Chính do sự chậm hình thành các quận mđi đã tạo nên sự phát triển tự phát rất mạnh ỏ các khu dân cư và đây lại sẽ là một khó khăn phức tạp mới cho sự cải tạo phát triển thành phô” văn minh hiện đại, nhất là khi nó nằm ở cửa ngõ râ”t quan trọng của thành phô”.
Cũng vì những nhân tô” đó mà ở cửa ngõ phía Tây thành phô” tiềm ẩn khả năng một trung tâm đô thị mới – Trung tâm Tây Sài Gòn như đã nói ở phần trước.
Do những điều kiện địa lý, lịch sử và những tác động của nhiều yếu tố, kinh tê’xã hội, đối ngoại…. tự thân thành phô’Hồ Chí Minh tạo thành những khu vực đô thị có tính chất khác nhau.